Boekrecensies Minervaria

Over mens en maatschappij

Antiracisme

leave a comment »

BLOMMAERT, J. & J. VERSCHUEREN, Antiracisme. A’pen/Baarn, Uitg. Hadewijch, 1994, 157 pp. – ISBN 90 5240 275 2

Jan Blommaert heeft verschillende werken over dit onderwerp op zijn palmares.
In dit boek onderzoeken hij en J. Verschueren racistische handelingen en taaluitingen. Zij vertrekken hierbij van een zeer ruime omschrijving van racisme: het gaat om uitsluiting van mensen op basis van kenmerken die worden gezien als bepalend voor zijn of haar groepsgebonden identiteit.

Deze omschrijving beperkt zich dus niet tot anekdotisch handelen en spreken, maar plaatst racisme in een machtscontext. Het gaat om de uitsluiting van een minderheid door een meerderheid, waarbij de minderheid sociaal, economisch en vooral politiek machteloos is en wordt gehouden (bv. door het ontzeggen van stemrecht). Het betreft dus structurele discriminatie. In hun analyse gaan zij resoluut uit van het standpunt van het slachtoffer.

Bepaalde groepen en actievoerders maken deze politieke ideologie aanvaardbaar door middel van specifieke ontkennings- en herdefiniëringstrategieën, en houden ze op die manier verborgen. Zo proberen ze voor zichzelf het beeld te behouden van een tolerante en democratische maatschappij. Deze strategieën werken met behulp van specifiek taalgebruik.
Aan de hand van (frappante) reële gebeurtenissen analyseren en illustreren de auteurs deze strategieën.

Niet alleen de burger, maar ook antiracistische bewegingen en actiegroepen laten zich (mis)leiden door deze strategieën. Daardoor vermindert hun slagkracht. Het wordt echter de hoogste tijd dat men de ogen opent voor de discrepantie tussen het retorisch in stand gehouden zelfbeeld en de sociale werkelijkheid.

Aan het einde van het boek doen de auteurs een aantal suggesties om racisme effectiever te bestrijden. Antiracistische actie moet uitmonden in een discours dat zich concentreert op principes van democratie en inspraak.

Ook al is dit boek bijna 10 jaar geleden geschreven, de vraagstelling en de inzichten zijn nog steeds erg actueel.

© Minervaria

Advertisements

Written by minervaria

24 mei 2003 bij 17:21

Geplaatst in Maatschappij, Politiek

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: